#1 Lesstof op een andere manier aanbieden
Een quiz is een uitstekend middel om je leerlingen actief te betrekken bij de lesstof. Je kan als docent een aantal vragen voorbereiden die de leerlingen tijdens de les kunnen beantwoorden, of thuis als huiswerk. Als je wekelijks of dagelijks quizzen aanbiedt, kunnen jouw leerlingen de stof in de praktijk brengen. Door de herhaling blijft de stof beter hangen en zijn de leerlingen goed voorbereid op de toets.
#2 Voortgang volgen van leerlingen
In een klas met 30 leerlingen is het lastig om overzicht te hebben over welke leerling extra begeleiding kan gebruiken en welke leerling de lesstof al onder de knie heeft. Via een quiz op StudyGo kan je op een makkelijke en snelle manier inzicht krijgen in het kennisniveau van je leerlingen. In één opslag zie je de resultaten van de leerlingen en kan je direct conclusies trekken. Dit geeft je de inzichten die nodig zijn om je lesmethode aan te passen zodat elke leerling optimaal kan leren.
#3 Andere quizzen als inspiratie gebruiken
Zodra je een quiz hebt gemaakt en op ‘publiceren’ klikt, staat de quiz online en is het toegankelijk voor iedereen. Dit geeft de mogelijkheid om inspiratie op te doen van andere quizzen, of er zelfs eentje te gebruiken in de les. Er kunnen quizzen worden gemaakt voor elk vak. Of je nu een taaldocent, biologiedocent of wiskundedocent bent: er zullen geheid quizzen gemaakt zijn over jouw vak. Als docent kan je hier inspiratie uit halen, maar je kan ook je leerlingen aansporen de quizzen op te zoeken en te maken.
Wil u wat vertellen over uzelf?
“Mijn naam is Wim, ik ben 72 jaar en ik woon in Bunnik. Tot 2012 heb ik gewerkt, daarna kon ik het vervroegd pensioen in. Ik was het werken zat na zoveel jaar. Ik keek er echt naar uit om niet alsmaar stress en drukte te ervaren.
Ruim een jaar voordat ik wist dat ik wou stoppen met werk, had ik al plannen gemaakt. Eén van de plannen was om een taal te leren. Ik heb nooit te maken gehad met taal, ik heb er nooit iets mee kunnen doen. Ik wist al dat zo gauw ik met vervroegd pensioen ben, dat ik mij ga inschrijven bij de volksuniversiteit om daar Engels te leren. Dat plan had ik opgeschreven, dat was 3 maanden nadat ik met vervroegd pensioen ging. Ik ging in maart met pensioen en in augustus begon de cursus Engels aan de Volksuniversiteit.
Na 5 jaar Volksuniversiteit in Utrecht liep ik daar vast en besloot ik, mede door WRTS, mijzelf huiswerk op te geven en in mijn uppie verder te gaan. Woordkennis is de basis om een taal te leren, dat is mijn overtuiging.”
Hoe kwam u met WRTS in aanraking?
“Ik ben wel een beetje computer minded, dus ik ging online zoeken. Woordjes leren vind ik ook echt gewoon leuk. De basis van een taal leren ligt bij woordkennis, vind ik. Toen kwam ik met WRTS in aanraking. Ik had verschillende programma’s geprobeerd, maar toen kwam ik bij WRTS terecht en toen dacht ik “dat is het”. Nu ben ik een trouwe abonnee, zullen we maar zeggen. Maar ja, ik ben natuurlijk 72 jaar, ik hoor helemaal niet bij jullie doelgroep. Ik kijk af en toe wel eens op het vraag-en-antwoord platform en daar moet ik dan om lachen.
Sinds afgelopen zomer ben ik echt overgegaan op woordjes leren. Ook ben ik Engelse boeken gaan lezen en dat bevalt heel goed. Als je geluk hebt met je gezondheid en je gaat op financieel gebied niet met geld over de balk gooien, dan heb je een fantastische tijd om dingen te doen waar je zelf zin in hebt. Alles wat je maar wil.”
Waarom koos u voor WRTS? Heeft u ook andere programma’s overwogen?
“Ik heb echt gezocht naar een programma om woordjes te leren en kwam zo bij WRTS terecht. Ik heb WRTS op mijn iPad staan, de iPad is natuurlijk een fantastisch medium. Ik kan het zo pakken, WRTS openen en even een kwartiertje wat Engels leren. Ik moet eerlijk zeggen: toen er een enorme update kwam, dacht ik “jeetje alles is veranderd”, maar nu ben ik er helemaal aan gewend.
Ik leer uitsluitend Engels en dat doe ik op één manier: van Engels naar Nederlands en met de methode ‘in gedachten’.” (in gedachten is een overhoormethode waarbij je de vertaling in gedachten neemt en kijkt of je het goed hebt)
Heeft u een routine met Engels leren op WRTS?
“Ik heb een vast ritme. Ik sta nog steeds vroeg op, om half 7, dat deed ik met werk ook. Ik heb echt een ochtendritueel: ik sta op, ik eet, ik ga een half uurtje Engels leren en dan ga ik drie kwartier een ommetje lopen. Daarna kom ik thuis en dan neem ik de 3 k’s, oftewel de krant, de koffie en de koek. Dat is meestal het begin van mijn dag.”
U heeft veel discipline als het om leren gaat
“Ja, ik ben heel consequent. Dat komt echt doordat ik op mijn veertigste een cursus moest volgen van mijn werk. Dat was 4 jaar lang op de avondschool, waarbij ik een paar keer in de week ’s avonds naar school moest. Ik moest heel gedisciplineerd zijn om dat te doen. Ik kwam erachter dat in mijn klas heel veel mensen slimmer waren dan ik, maar die hadden geen doorzettingsvermogen en vielen daardoor af. Als je vertelt aan mensen dat je Engels leert, hoor je heel veel “ja, dat heb ik ook wel eens een jaar gedaan” en dan stoppen ze er vervolgens mee.
Ik kan makkelijk doorgaan met leren en dat legt mij geen windeieren. Ik heb er nu echt plezier van dat ik Engelse boeken uit de bibliotheek gewoon kan lezen. Ik begrijp niet alle woorden, maar wel het verhaal. Dat je bij een verhaal denkt “het is spannend, hoe zou het aflopen” Dat is toch een mooie beloning voor jezelf, na al dat leren.”
Heeft u zelf een idee hoeveel woordjes u heeft geleerd?
“Ik schat dat ik zo’n 10.000 woordjes heb geleerd. Hebben jullie aantallen?”
U heeft tot nu toe 250.000 woordjes geleerd, wat vindt u daarvan?
(Moet hard lachen) “Ik vind het wel grappig. Er zit natuurlijk heel veel herhaal werk bij, maar mijn situatie is ook totaal anders. Ik ben nu eenmaal met vervroegd pensioen, waardoor ik heel gedisciplineerd kan werken. Het is vooral een combinatie van vervroegd pensioen en de gedachte “ik wil iets”. Dan bereik je wat je wil. Ik val bij jullie op, eigenlijk.”
Wij hebben nog meer resultaten: uw gemiddelde cijfer is een 8 en u heeft 2557 keer een lijst ingevoerd
(Wim moet lachen) “Sommige lijsten herhaal ik ook. Wat ik doe is: ik download een schriftelijk examen van havo, het tekstboekje. Als ik dan tijd en zin heb, lees ik de teksten en probeer ik het te begrijpen, om vervolgens de nieuwe woorden die ik tegenkom in mijn woordenlijst te zetten. Het uitdagende ervan is: ik begrijp de teksten wel, maar als ik naar het vraag gedeelte van het examen ga, dan wordt het moeilijk. Dan denk ik “wat wordt er eigenlijk écht bedoeld in de tekst”. Je moet dan echt gaan nadenken. Dat noem ik dan mijn huiswerk.
Naast dat ik een FC Utrecht fan ben, ben ik ook een bibliotheek fan. Ik wandel heel graag van bibliotheek naar bibliotheek. Je kan daar altijd rustig Engels leren op de iPad, je bent altijd welkom in de bibliotheek. Ik voel mij dan net een student. Ik wandel ook regelmatig van Bunnik naar Utrecht. In Utrecht kan je in de grote bibliotheek prachtig studeren. Je hebt daar altijd internet connectie en dan kan je gewoon op je iPad via Google Translate de vertaling van woordjes zoeken. Die stop ik dan weer in mijn woordenlijst. “
Wat zou u leerlingen aanraden bij het leren van een nieuwe taal?
“Eén woord: discipline. Je hoeft echt geen 200 woorden op een dag te leren, maar je moet wel consequent zijn. Als je 10 woorden per dag wil leren, moet je het wel elke dag doen. Ik doe helemaal niks met sociale media, maar die jongeren zitten tegenwoordig overal op sociale media, hé? Dan wil ik tegen die jongeren zeggen: ga even 10 minuten woordjes leren, elke dag. Dat is de discipline. Dan ga je ook resultaat krijgen. Als je discipline hebt, het hoeft niet heel veel te zijn, maar als je elke dag wat doet dan ga je resultaat boeken én er plezier in krijgen. Dan denk je “hey, ik heb dat geleerd. Ik heb het onthouden” Discipline is de kern van een taal leren.”
Heeft u leertips voor leerlingen?
“Wat ik als leertip zou hebben: zoek op wat je interesse is. Als je iets leert wat je interesseert is het een stuk makkelijker. Het is belangrijk om een onderwerp te leren wat dichtbij je ligt. Als je iets wil lezen, een boek of wat dan ook, dan moet je denken: wat heb ik daar aan? Er moet een drive zitten om het te willen leren.
Als tweede leertip heb ik: het luisteren en kijken naar de presentaties van TED. Dat is echt geweldig, het zijn allemaal YouTube filmpjes van mensen die iets zinnigs te bekoren hebben, in de Engelse taal. Het zijn meestal filmpjes van een kwartier en gaat over allerlei onderwerpen. Van milieutips naar techniek, van sociaal naar taal. Het zijn inspirerende presentaties om mensen aan het denken te zetten.
Om een voorbeeld te noemen van wat mij overkomen is: ik heb interesse in sterrenkunde, daar hoort ook een zonverduistering bij en dat soort dingen. Een tijd geleden kwam ik een presentatie tegen over een journalist die razend enthousiast over was over dat hij een zonverduistering had meegemaakt. Toen gaf die spreker aan: je moet er niet op wachten, je moet er naar toe. Toen was ik zo enthousiast, dat ik dacht ik ga kijken wanneer de volgende zonverduistering is. Toen kwam ik erachter dat in 2026 in Egypte een enorme, lange zonsverduistering plaatsvindt van 6 minuten lang. Dat is uniek! Dus ik zei tegen mijn vrouw: in 2026, in augustus, gaan wij naar Egypte.”
Moraal van het verhaal:
“Iets kan heel inspirerend zijn door de Engelse taal. Het bekijken van de filmpjes helpt ook bij de leesvaardigheid. Bij de filmpjes zit bijna altijd een transcript, oftewel: je kan Engels luisteren, maar je kan ook Engels lezen. Je kan meelezen met wat de spreker in het filmpje zegt. Je leest het hele verhaal, je kan het uitprinten, je kan er weer woordjes uithalen en opzoeken.”
“Op het internet is er geweldig veel te zien en te leren op het gebied van bijvoorbeeld taal. De tijd is veranderd. Op de volksuniversiteit krijg je veel theorie, maar je wil het ook doén. “
Tot slot
“Ik heb verschillende mensen ontmoet die in mijn leeftijdsgroep zitten, waarbij ik WRTS promoot. Omdat ik er zelf erg enthousiast over ben. Als mensen uit zichzelf iets vragen, bijvoorbeeld “heb je nog een link of een app” of “heb je ideeën hoe je moet leren” dan brand ik wel los over WRTS.”
Denk voorbij de toetsweek
Staat er na de vakantie een toetsweek op je te wachten? Dit kan als een enorm obstakel aanvoelen, maar ook dit keer ga jij die toetsweek overleven. Dit doe je door alvast te denken aan wat er allemaal op je wacht na de toetsweek. Dat leuke feestje met vrienden. Een trip naar Walibi. Er staan vast en zeker genoeg beloningen op je te wachten. Je kan nog altijd zelf beloningen erbij bedenken, zoals: ‘na de toetsweek verdien ik [vul in]’. Als je weet dat er een prijs op je staat te wachten, heb je iets waar je naar uit kan kijken. Dat zal je helpen om je weer gemotiveerd te voelen.
Leren met muziek
Door muziek te luisteren creëer je als het ware je eigen ‘bubbel’: je eigen plekje waar je rustig en geconcentreerd te werk kan gaan. Op YouTube staan er talloze afspeellijsten vol liedjes die ideaal zijn om op te zetten tijdens het leren. En nee; dit hoeft niet altijd saaie, klassieke muziek te zijn. Wel is het aan te raden om instrumentale muziek op te zetten, omdat anders het gevaar dreigt dat jij keihard mee gaat zingen. Wij hebben verschillende playlists gemaakt die ideaal zijn om mee te leren, deze lijsten vind je hier.
De ultieme snack hack
Moet je een dik lesboek leren en kom je er maar niet doorheen? Er is een manier om je te motiveren, namelijk om tussen de bladzijdes snacks te stoppen. Je kan bijvoorbeeld na elk hoofdstuk een chocoladereep, snoepje of een gezonde snack leggen. Hierdoor weet je dat nadat je een hoofdstuk hebt geleerd, er een snack op je wacht. Je kan de snacks op verschillende manieren indelen. Net als je bij het avondeten het toetje voor het laatst bewaard, kan je ook de lekkerste snack achter het laatste hoofdstuk doen. Hierdoor wordt de drempel om het lesboek te lezen lager en raak je gemotiveerd om te gaan leren. Het klinkt misschien gek, maar het is het proberen waard!
Samen is beter dan alleen
Je zit met je hele klas in hetzelfde schuitje. In plaats van in je eentje alles zelf uit te vogelen, kan je ook de hulp inschakelen van je klasgenoten. Zo kan je bijvoorbeeld samen een studiegroep starten, die op vaste dagen en tijdstippen bij elkaar komt om samen huiswerk te maken of te leren. Dit kan zowel offline als online. Je kan samen op Zoom allemaal aan je huis- of leerwerk zitten, of op locatie bij elkaar komen. Weten dat anderen op hetzelfde moment werken aan school, kan je dat duwtje in de rug geven om ook te gaan leren.
Een andere manier om elkaar te motiveren is door een WhatsAppgroep met klasgenoten aan te maken. Hierin stuur je elkaar motiverende berichten of reminders om te gaan leren. Wanneer je verantwoording aflegt aan anderen, zul je merken dat je meer gemotiveerd bent om aan de slag te gaan.
Spelenderwijs leren
Tessa van Hoornaar, leerkracht groep 8, is erg te spreken over het gebruik van games in de klas. Voor de vakken Blits (studievaardigheden) en Staal (spelling en taal) gebruikt ze diverse online én offline games.
“Ik verwerf veel kennis door zelf spellen te ontwikkelen voor de klas, maar dan niet op een beeldscherm. Denk aan memory of domino over woordenschat (woord en betekenis bij elkaar zoeken), loopspellen enz. Ik vind leren aan de hand van spelen mega belangrijk. Zowel voor de verwerking als voor de betrokkenheid.” Welke games zij aanraadt om in te zetten in de klas? “Door middel van de games van MediaMasters leren kinderen spelenderwijs mediawijsheid vaardigheden. Dat is erg belangrijk in deze tijd.”
Een klas bestaat uit verschillende leerlingen die ieder een eigen leermethode prefereren. Door een combinatie van online en offline games in de klas in te zetten, zoals leerkracht Tessa doet, kan je als leerkracht aan de leerbehoeften van elke leerling voldoen. Ook kan je ze zo de nodige afwisseling bieden. Vanaf papier leren tot vanaf een beeldscherm, het is allemaal mogelijk.
Het doel bepaalt de tool
Wij spraken een anonieme onderwijskundige over de toepassing van games in de klas.
“Het gebruik van dit soort tools vergroot vaak de betrokkenheid, de motivatie en ook de productiviteit van leerlingen of studenten. Echter, ik zou wel zeggen dat het doel van de activiteit de tool bepaalt en niet andersom. Eerst is het dus van belang om een lesdoel te formuleren en op basis daarvan een werkvorm en tool te kiezen om dit lesdoel te bereiken. In de praktijk zien we vaak dat docenten hun les ontwerpen vanuit een tool die ze willen gebruiken. Dit kan ervoor zorgen dat je beoogde lesdoel niet behaald wordt, terwijl dit met een andere tool wellicht wel bereikt had kunnen worden.”
Het valt niet goed in de smaak bij leerlingen als docenten online tools inzetten puur omdat het ‘nieuw en hip’ is, zo blijkt uit ons vorige onderzoek. Leerlingen zitten tenslotte in de klas om te leren, of ze het nu willen of niet.
Een plan voor de toekomst
Games in de klas klinkt leuk en wel, maar het is niet altijd realistisch. Hoewel vandaag de dag steeds meer onderwijsinstellingen gebruikmaken van online tools, is het op sommige plekken makkelijker gezegd dan gedaan. Tirza van Berkel is werkzaam als lesmethode-ontwikkelaar en wij vroegen Tirza of haar lesmethodes zijn ingericht op gamification.
“Wij maken niet echt gebruik van games in onze lesmethodes. Ik denk vooral omdat het nog niet altijd mogelijk is met de IT capaciteit. Het zou me wel leuk lijken om elementen van games in de methoden te verwerken, dus misschien in de toekomst.”
Games in de klas: het werkt
Na een aantal experts te hebben gesproken over dit onderwerp, rest ons de vraag: games in de klas, werkt het wel of niet? Wij zeggen: ja. Games inzetten in de les biedt veel mogelijkheden om de les aan te laten sluiten bij de belevingswereld van leerlingen, daardoor is het zonde om games geheel links te laten liggen. Hierbij is het wel van belang om te beoordelen of een game een toegevoegde waarde is, of dat het alleen maar een leuk idee is.
Het inzetten van online spellen is niet altijd technisch haalbaar in elk klaslokaal. Om toch de vruchten te plukken van de inzet van games, is het inzetten van offline games hiervoor een uitkomst.
Voorbeelden van online games
Al met al kleven er genoeg voordelen aan de inzet van games in de klas. Wil jij games inzetten in de klas, maar weet je niet goed welke? Hier volgen een aantal online tools:
- Classcraft. Met deze tool kan je persoonlijke leeravonturen creëren voor je leerlingen. Je kan het engagement van de leerlingen een stuk vergroten doordat je met deze game inspeelt op hun leefwereld.
- Kweetet. Met deze game wordt het maken van oefeningen gestimuleerd door ze toegang te geven tot een online speelwereld. Wanneer de leerling oefeningen maakt, wordt zij/hij beloond met spelmunten die de leerling vervolgens kan uitgeven in het online spel.
- AhaSlides. Dit is een easy-to-use programma waarmee je bijvoorbeeld Q&A’s kan maken, quizzes en ook online spellen kan spelen met je leerlingen zoals het spinnerwiel. AhaSlides vinkt alle boxen af betreft het vergroten van interactie in de les.
Voorbeelden van offline games
Hoewel wij in een moderne en digitale wereld leven, mogen offline games niet in de vergetelheid raken. Daarom volgen hieronder een aantal offline games die het vandaag de dag nog steeds goed zullen doen in de klas:
- Het Grote Geschiedenisspel. In dit bordspel leren leerlingen spelenderwijs de belangrijkste stof van de hele geschiedenis.
- IQ Puzzler Pro. Dit is een denkspel waarbij de hersenen van de leerling goed zullen kraken. Het ruimtelijke inzicht en abstract denkvermogen worden aan het werk gezet.
- Wie is de beste omdenker? Dit is een kaartspel waarmee je de leerling anders kan leren denken. Dit spel is uitermate geschikt voor de persoonlijke ontwikkeling. De leerling wordt aangespoord om creatieve oplossingen te bedenken voor bepaalde situaties.
Logisch leren
De laatste uren voor je toets zijn kostbaar en waarschijnlijk heb je niet de tijd om zeshonderd pagina uit dat super interessante lesboek te lezen. Voordat je uit pure paniek gaat proberen om alles in één ruk te lezen, is er ook een andere manier. Bedenk bij jezelf: waar zal mijn docent de meeste dingen over vragen op de toets? Waar zal de nadruk op worden gelegd? Weet je dat de geschiedenis toets over de Tweede Wereldoorlog gaat? Dan weet je in ieder geval dat je de hoofdstukken die over dat onderwerp gaan door moet spitten. Dit kan je dan vervolgens het beste doen door de tekst te scannen.
Eet brainfood
Snacken terwijl je hard aan het blokken bent kan zeker geen kwaad. Als je de juiste snacks kiest, kan het zelf je concentratievermogen verbeteren. En concentratie is precies hetgeen wat je nodig hebt als je last minute gaat blokken. Overweeg eens om een chocoladereep in te ruilen voor bessen of walnoten. Bessen bevatten antioxidanten, dat een positief effect heeft op de hersenen. Walnoten bevatten weer omega-3, zink en vitamines die je creativiteit een echte boost kunnen geven.
Neem powerbreaks
Non-stop leren klinkt als de juiste keuze wanneer je weinig tijd hebt, maar dat kan ook verkeerd uitpakken. Als je urenlang naar je lesboek staart zonder pauzes, neem je op een gegeven moment niets meer op. Het is daarom essentieel dat je powerbreaks neemt. Je kan bijvoorbeeld de 50/10 methode gebruiken. Hierbij leer je 50 minuten lang ijverig zonder enge vorm van afleiding. Daarna neem je een korte pauze van 10 minuten. Deze manier dwingt je als het ware om veel productiever te zijn in een korte tijd.
Slapen is altijd een optie
Een nacht doorhalen om te leren kan aanlokkelijk klinken: zo heb je immers extra uren om dat ellendige, dikke boek door te spitten. Maar om je toets goed te kunnen maken kan je alle energie goed gebruiken. Een blikje Red Bull drinken en een frikandelbroodje als ontbijt naar binnen werken helpt helaas niet om een voldoende te krijgen. Zorg er daarom voor je de tijd die je nog hebt om te leren efficient indeelt en geen afleiding om je heen hebt. Geef je mobiel aan je broer/zus of ouder, zet de tv uit en haal alles uit de tijd die je nog hebt. Ga daarna op tijd naar bed zodat je (hopelijk) minimaal 8 uur kan slapen.
Tijdens de toets
Je kan er niet meer omheen: je moet de toets nu toch écht gaan maken. Maar ook tijdens de toets kan je een aantal stappen ondernemen om ervoor te zorgen dat je de toets zo goed mogelijk maakt.
- Kijk je naar de toets en denk je ‘ik weet dit écht niet’? Als je het gevoel hebt dat de stress de overhand krijgt, neem dan even pauze. Zelf tijdens een toets kan je een kleine pauze nemen. Nadat je pauze hebt genomen kan je weer vol frisse moed verdergaan met de toets.
- Je bekijkt de toets en de eerste vraag is meteen al een moeilijke. Vervolgens is de tweede vraag ook niet bepaald appeltje-eitje. Dan valt er meer één ding te doen: de toets van achter naar voor maken. Niemand vertelt je in welke volgorde je de toets moet maken, dat is helemaal aan jou.
- Zakt de moed je in de schoenen bij het zien van de toets? Maak dan eerst de vragen waarop je het antwoord al weet. Dit geeft je zelfverzekerdheid een boost waardoor de drempel lager wordt om de moeilijkere vragen te maken.
1. Lach!
Niets is vervelender dan les krijgen van iemand die chagrijnig kijkt. Dat vinden de leerlingen op het platform ook. Zij gaven aan dat humor niet het allerbelangrijkste is, maar het de lessen wel interessanter en leuker maakt. Wanneer er ruimte is om even te kletsen of om een grapje te maken, zullen de leerlingen zich meer op hun gemak voelen. Dit hoeft niet te betekenen dat alle docenten nu hun grappige hoed op moeten doen: met een open houding en een glimlach kom je al een heel eind.
2. Tijd voor huiswerk in de les
Het antwoord “geen huiswerk krijgen” was te verwachten, maar dat is niet het enige wat leerlingen van hun docenten willen. Zo willen de leerlingen ook genoeg tijd krijgen in de les om hun huiswerk te maken. Dit omdat leerlingen anders in tijdnood dreigen te komen, aangezien ze nog huiswerk voor andere vakken moeten maken. Een ander veelvoorkomend antwoord was dat ze willen dat docenten realistische verwachtingen hebben wat betreft het huiswerk. Zo zegt een leerling uit 4 vwo het volgende:
“Soms heb ik voor 7 vakken een halfuur huiswerk. Dan zegt de docent in de les als mijn huiswerk slordig is: “Je had er maar een halfuurtje aan hoeven te besteden.” Ik snap dat het als docent frustrerend kan zijn als je leerlingen het huiswerk niet doen of slordig maken, maar soms is het voor ons echt onmogelijk om het allemaal netjes af te krijgen.“
3. Aandacht
Ieder mens heeft behoefte aan aandacht, zo ook de leerlingen uit jouw klas. De ene leerling zal er duidelijker om vragen dan de ander, maar iedereen zal het evenveel waarderen. Een simpel praatje maken, betrokken zijn bij het leven van de leerlingen en doorvragen kan ervoor zorgen dat de leerling zich gezien voelt en er daardoor een vertrouwensband wordt opgebouwd. Hierdoor zal de leerling uiteindelijk ook makkelijker naar jou toekomen met vragen. Een leerling uit 3 vwo zei hier het volgende over:
“Nou, realistisch gezien verwacht ik alleen maar slechte dingen, maar ik wil wel graag dat ze werk geven dat in de les af kan komen en dat ze een beetje rekening houden met het feit dat je ook een mens bent met gedachten en gevoelens (er zijn van die docenten die doen alsof iedereen onder 18 een 9-jarig klein kind is)“
4. Leuk lesgeven
Niemand vindt het leuk om te luisteren naar een lange, saaie uitleg over fotosynthese. Als de leerling niet gestimuleerd wordt om te leren, zal hij/zij de stof ook niet onthouden. Leerlingen vinden het tevens belangrijk dat er wel controle wordt gehouden in de klas. Hoewel het lijkt alsof scholieren alleen maar filmpjes willen kijken, frikandelbroodjes eten en willen klieren, zitten ze er wel met een gezamenlijk doel: een voldoende halen. Om ervoor te zorgen dat de leerlingen de stof wel onthouden is het belangrijk om variatie te creëren. Dit kan bijvoorbeeld door programma’s als Kahoot in te zetten, of door een spel te verzinnen.
1. CAR-model
Leerkrachten kunnen hun leerlingen motiveren, door aandacht te schenken aan de drie basisbehoeften: competentie, autonomie en relatie. Deze basisbehoeften zijn onder woorden gebracht door Luc Stevens in zijn CAR-model, vanuit de gedachte dat dit voorwaarden zijn om goed te kunnen leren. Als docenten tegemoetkomen aan deze basisbehoeften, zal dat het leerklimaat aanzienlijk verbeteren. Dit zijn de drie basisbehoeften uit het CAR-model:
- Competentie. Iedereen wil zich gewaardeerd voelen en gezien worden. Dat geldt dus ook bij leerlingen. Door leerlingen het gevoel te geven dat zij/hij in staat is om iets te doen, zal de leerling zich gemotiveerd voelen om aan de slag te gaan.
- Autonomie. Niemand houdt ervan als iemand ze iets opdraagt om te doen. Elk individu wil het zelf voor het zeggen hebben. Door bepaalde regels en afspraken met leerlingen te maken en eigen inbreng toegankelijk maken, voelt het alsof zij/hij zelf kan beslissen hoe de tijd wordt ingedeeld.
- Relatie. Om een positief leerklimaat te realiseren is een goede relatie tussen docent en leerling van groot belang. Het geven van vertrouwen aan de leerling, dat de docent er is om zij/hij te ondersteunen, helpt al een hoop om de relatie te verbeteren. Een goede relatie kan tevens worden bewerkstelligd door o.a. het tonen van wederzijds respect, betrokkenheid en het gevoel van vertrouwen geven.
Er valt veel winst te behalen door het CAR-model in te zetten om leerlingen aan het werk te zetten. Wil jij concreet weten hoe jij dit model kan inzetten? Het rapport van Hogeschool Rotterdam laat zien hoe je dit CAR-model effectief in kan zetten.
2. Blended learning
Blended learning betekent kort gezegd gemixt leren. Bij deze lesmethode worden verschillende manieren van leren samengevoegd tot één leervorm. Deze lesmethode kent vele definities, omdat iedere docent er zijn/haar eigen invulling aan geeft. Er zijn wel een paar meest voorkomende definities van deze lesvorm die wat duidelijkheid geven:
- Mix van leren zonder en met technologie. Hierbij kan gedacht worden aan een combinatie van klassikaal leren en e-learning. Een mix van face-to-face lesgeven en online leidt vaak tot betere resultaten dan wanneer er gekozen wordt door één lesvorm, dit vanwege de afwisseling.
- Een combinatie van asynchroon en synchroon e-learning. Bij asynchroon e-learning leert de student in zijn/haar eigen tijd en tempo. Bij synchroon e-learning leert de student tegelijk met andere leerlingen, maar wel vanuit verschillende locaties. Deze mix bevordert zelfstandig leren en biedt de student ook meer flexibiliteit.
- Mengelmoes van didactische strategieën, zoals het inzetten van technologie en diverse instructiemethodes. Docenten gebruiken bijvoorbeeld de ‘Flipping the Classroom‘-methode (hierbij wordt zelfstudie en college omgedraaid) of geven zij korte hoorcolleges. Kortom, er worden verschillende strategieën ingezet om de leerlingen te stimuleren en begeleiden.
3. Wissel af tussen formatief en summatief toetsen
Er zijn twee manieren van toetsen: summatieve en formatieve toetsen. Maar wat is het verschil tussen deze twee vormen? Dat leggen wij je uit door middel van een bekende metafoor.
- Formatief toetsen is als de chefkok de soep proeft. Deze toetsing is meer gericht op voortgang en ontwikkkeling; moet er nog wat worden toegevoegd aan de soep? Hierbij draait het om feedback die de leerling ontvangt van de docent na afloop van de toets, om zo verder te kunnen groeien. Voor de ene leerling kan feedback als ‘goed gedaan!’ wanneer de student een 8 haalt, voor de nodige motivatie boost zorgen om zich de volgende keer ook weer voor de volle 100% in te zetten.
- Summatief toetsen is als de gasten de soep proeven. Deze toetsing is meer gericht op een oordeel; is de soep van goede kwaliteit? Krijgt het een voldoende of onvoldoende? Bij summatief toetsen draait het vooral om slagen of zakken. Deze vorm van toetsing is prestatiegericht en is in de meeste gevallen gebonden aan een norm. Het gaat er puur en alleen om dat de leerling leert voor de toets, maar niet leert om het leren zelf. Een echte recht-door-zee toetsing. Voor leerlingen die direct willen weten of ze bijvoorbeeld het vak biologie in één keer hebben gehaald, is summatief toetsen perfect.
Een mix van summatief en formatief toetsen zou ook goed kunnen werken. Het ligt er maar net aan of het bij jouw werkwijze past. Dus misschien helpt het voor jou als docent wel om richting een summatieve toets tussentijds formatief te toetsen. Probeer het eens uit!
Aan de slag!
Dit zijn drie verschillende lesmethodes waarmee jij als docent jouw leerlingen kan aansporen en motiveren om aan het werk te gaan. Een mix van deze methodes kan de sleutel tot succes zijn naar een klas vol gemotiveerde leerlingen!
‘Hoge cijfers’ en ‘klaar zijn voor de toekomst’ worden als minder belangrijk gezien
- 85% van de ouders vindt plezier op school belangrijk
- 70% van de ouders ziet een sociaal leven en een veilige omgeving als een belangrijk punt
- En maar 50% en 35% vindt eruit halen wat erin zit resp. hoge cijfers belangrijk
60% van de kinderen gebruikt online tools voor extra uitleg en support tijdens het maken van huiswerk. Het merendeel van deze tools wordt gevonden naar aanleiding van tips via mentor of docent. Betaalbereidheid bij ouders voor online tools is er pas op het moment dat het minder goed gaat met de cijfers.
Huiswerkhulp voor alle middelbare scholieren onderbouw
Deze zomer heeft online leerplatform StudyGo haar product uitgebreid met alle kernvakken voor kinderen in de onderbouw van de middelbare school. Dit betekent dat kinderen in klas 1 t/m 3 Havo, VWO en klas 1 en 2 op VMBO-t toegang hebben tot extra uitlegfilmpjes, oefeningen, toetsen en tutoren voor de vakken; wiskunde, Nederlands, biologie, Engels, Frans, natuurkunde en scheikunde. Zodat ieder kind hulp kan krijgen als hij/zij er thuis niet uitkomt en ouders niet mogen, kunnen of willen ondersteunen. “We willen een zo groot mogelijke groep bereiken en ons online leerplatform is veel laagdrempeliger dan een duur huiswerkinstituut Zo maken we huiswerkhulp toegankelijk voor alle kinderen in het voortgezet onderwijs. Zodat we álle kinderen – ongeacht de financiële middelen van hun ouders – in staat stellen te groeien en hun talenten te benutten.” zegt Tijntje Louwers van StudyGo.
Voor het volledige onderzoek, grafieken, tabellen en of vragen kunt u contact opnemen met onderstaande contactpersoon.
Einde persbericht
Over Futurewhiz
Futurewhiz heeft 70 medewerkers in dienst, is gevestigd in Amsterdam en is naast Nederland ook actief in Polen en Duitsland. Naast Squla en scoyo, de Duitse variant van Squla, is Futurewhiz eigenaar van StudyGo, een online leerplatform om middelbare scholieren te ondersteunen bij de voorbereiding op toetsen. Futurewhiz is van oorsprong een Nederlands bedrijf en bestaat 10 jaar. Met Squla sinds kort B-corp gecertificeerd behoort zij tot de koplopers op het gebied van sociaal ondernemen en maatschappelijke impact. Squla is de grootste verstrekker van aanvullend onderwijs in Nederland. Ruim 180.000 kinderen oefenen en spelen Squla vanuit huis en meer dan 600.000 kinderen via hun basisschool. StudyGo is het platform voor middelbare scholieren om zich voor te bereiden op toetsen met overhoormodules voor woordjes en begrippen, oefentoetsen, uitlegfilmpjes en 1 op 1 ondersteuning middels tutor chat. Jaarlijks zijn ruim een half miljoen leerlingen en docenten actief op StudyGo.nl en WRTS.be. scoyo.de is een Duits online leerplatform dat 15 jaar bestaat en in 2020 is overgenomen door Futurewhiz. Scoyo biedt oefenstof volgens hetzelfde format als Squla aan leerlingen van klas 1 tot en met 7 in Duitsland.
Noot aan de redactie (niet voor publicatie)
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Tijntje Louwers van Futurewhiz; telefoon: 06-54 61 29 46; e-mail: tijntje@studygo.nl
Vanmorgen stapte ik sinds weken het schoolgebouw weer binnen. Ik zette mijn mondkapje op, desinfecteerde mijn handen en bekeek mijn ‘nieuwe’ rooster eens. Voor de helft lessen online, en voor de helft weer lessen met leerlingen fysiek in het lokaal. ‘De scholen zijn weer open’ kopten de kranten vrolijk. Was dat niet wat optimistisch gekopt? ‘De scholen zijn weer opener’ was misschien beter geweest. De deur staat weer op een kier, en we kijken nieuwsgierig naar binnen, maar echt opgelucht ademhalen doen we nog niet. En ja, er zijn fantastische initiatieven, zoals theaters en bioscopen waar lessen gegeven worden, en die halen fijn het journaal. De werkelijkheid voor de meeste scholen is echter dat het schipperen is en dat het ook les betekent in een koude gymzaal, jezelf verdelen over de 2 lokalen of het hybride lesgeven waarbij de ene helft van de klas thuis zit en de ander niet.
In de gangen zie ik leerlingen elkaar blij begroeten. Het is fijn elkaar weer te zien en om weer wat bewegingsvrijheid te hebben en vooral ook eindelijk niet meer alleen met je ouders opgescheept te zitten. De 1,5 meter afstand is nog onwennig, maar dankzij de herinneringen van de conciërge en elke langslopende docent (‘anderhaalve meeeter!’) gaat het al steeds beter. Ach ja, het is zoeken in het ‘nieuwe normaal’ na de krokusvakantie.
Het lastige is dat voor een normaal iets een tijd gewoon moet zijn. Maar met alle afwisselingen voelt niks normaal dit schooljaar. Normaal is misschien dat het normale niet lijkt te bestaan.
Ik stap de lerarenkamer binnen. Een collega zucht: ‘Ik zag tegen vandaag meer op dan tegen de maandag na de zomervakantie.’ En nee, dat wil niet zeggen dat hij niet met enthousiasme voor de klas stond vandaag en niet blij was om de leerlingen te zien. Het is gewoon dat abnormale van dit jaar, dat maar blijft duren. Zelfs de voorjaarsvakantie -waarin het voor de ene helft van Nederland vroor en waarin de andere helft de lente vierde in de volle zon – besloot om niet mee te doen met normaal.
Het was die zucht die me gek genoeg goed deed. Die blik van verstandhouding die we even met elkaar deelden. Gewoon omdat alles zo onzeker is en schakelen energie kost.
En dat is oké. De een schakelt sneller dan de ander. Zo zal ook de ene leerling weer sneller gewend zijn aan het naar school gaan, terwijl de ander stiekem terugverlangt naar het late opstaan dat mogelijk was door de online lessen. Voor alles schakelaars even een stevig hart onder de riem. De komende tijd zal het zoeken zijn. Naar welke werkvorm in deze situatie past, naar hoe je de motivatie kunt behouden, naar hoe je je door je klas kunt bewegen. Weet dat we allemaal zoeken en dat het een kwestie is van gewoon blijven proberen. Deel vooral ook dingen die werken met elkaar, en neem de tijd om af en toe eens met elkaar in gesprek te gaan over wat deze tijd met je doet. Soms is even delen genoeg om weer wat veerkracht te vinden. Verder heb ik wat tips op een rij gezet om wat houvast te geven aan de hybride lessen:
Tips en tools voor hybride lessen:
- Zorg voor een vaste structuur in je lessen. Als je wisselt in online/fysiek dan blijft de structuur in ieder geval hetzelfde en is er toch iets van vastigheid voor de leerlingen en voor jezelf. Begin bijvoorbeeld altijd even kort met de presentie en een opwarmer.
- Ikzelf begin sinds de online lessen met de lesdoelen en gelijk het huiswerk laten noteren. Mocht de wifi dan uitvallen dan weet een leerling in ieder geval al wat er voor de volgende les verwacht wordt. En ik eindig de les ook weer met de leerdoelen herhalen en het huiswerk herhalen.
- Kader af welke tijd je beschikbaar bent voor de leerlingen thuis en wanneer voor de fysieke leerlingen. Ikzelf kies ervoor om na de centrale uitleg eerst alle leerlingen in de klas aan het werk te zetten en rond te lopen, en dat ik dan het kwartier erna beschikbaar ben voor de online leerlingen. Dan verwacht ik dat de leerlingen in de klas zelfstandig aan het werk zijn.
- Zorg dat heel helder is wat moet gebeuren. Dit kan door de opdracht alvast klaar te zetten, of door bijvoorbeeld aan ‘ flipping the classroom’ te doen. Met een tool zoals Screencast kun je je filmpjes opnemen die leerlingen vooraf of in de klas zelf kunnen bekijken.
- Veel scholen hebben inmiddels smartboards: je kunt dan je powerpoint beamen op het board en ook ‘ schrijven’ met de digitale ‘pen’ die erop zit (met je vinger te besturen). De leerlingen thuis kunnen je aantekeningen en markeringen op het bord dan ook lezen als je de powerpoint deelt.
- Stel je vragen aan de klas en wil je de thuiszitters ook actief betrekken? Met een tool als mentimeter.com stel je simpel een vraag en iedereen kan zo op het bord ‘schrijven’ .
- Wil je de leerlingen overhoren? Socrative.com is een mooie tool waarin je een quiz kan klaarzetten en ziet of de leerlingen live bezig zijn. In die tijd kun je gelijk checken wie er is. (de leerlingen in de klas kunnen de quiz op hun mobiel maken) .
- Accepteer dat een hybride les anders loopt dan een ‘normale’ les. Het blijft immers schakelen!
- Uiteraard kan ik je ook aanraden om StudyGo te gebruiken voor je klas. Je kunt woorden en begrippen voor je klas als huiswerk klaarzetten en de voortgang van je leerlingen volgen.
- Neem vooral ook de tijd om weer eens wat smalltalk aan te gaan met je leerlingen in de klas. Juist de persoonlijke aandacht hebben ze vaak gemist!
‘Dag mevrouw!’ hoor ik roepen. Daar zijn ze, mijn pubers. Tassen mee, telefoons in de hand. Druk kletsend zoeken ze hun plek. Ik heb ze laten praten de eerste vijf minuten. Over sommige maakte ik me zorgen de afgelopen weken, omdat de camera steeds ‘kapot’ was, of omdat het online antwoorden op vragen soms uren leek te duren. ‘Hoe is het met je? Heb je een goede vakantie gehad?’ ‘Jazeker, oh en mevrouw ik ben helemaal vergeten mijn woordjes te leren maar ik heb mijn opdrachten wel gemaakt.’ Ik glimlach stiekem. Sommige dingen blijven gelukkig echt normaal.
Deze blog is geschreven door Joël Willems.
Joël Willems is docent Frans op een middelbare school en daarnaast werkzaam als coach. Met theatertechnieken, speelsheid en een flinke dosis humor probeert ze het beste uit haar (online) lessen te halen. De kern van goed onderwijs zit hem volgens haar in een goed didactisch plan in combinatie met passie voor wat je doet!
Plan een evaluatiemomentje in
Dit klinkt misschien wat formeel, maar de situatie met thuisonderwijs kort evalueren is heel zinvol. Ga eens met elkaar na hoe de lockdownperiode thuis is bevallen, voor zowel kind als ouder. Wat ging er goed? Wat kan er beter? En wat is wenselijk nu kids weer onderwijs op school en thuis combineren? Een mooi moment om de knelpunten rustig met elkaar te bespreken en (hopelijk) te kunnen tackelen!
Blijf met elkaar praten, zonder politiepet op
Zorg dat je met je kind in gesprek blijft. Vraag of de dag leuk is geweest, of ze op schema liggen en vooral of ze oké zijn. Het is de kunst om hierbij te vermijden als politieagent over te komen en strikt alles te controleren. Dat werkt vaak averechts. Geef je kind voldoende ruimte én verantwoordelijkheid om eigen taken zelf op te knappen en uit te vogelen. Op school staat de docent per slot van rekening ook niet elke minuut van de les naast je kind. Ook daar moeten ze zelfstandig aan de slag. Laat duidelijk weten dat je er natuurlijk wel voor je kind bent als hij/zij ergens niet uitkomt.
Rust – reinheid – regelmaat
Het lijkt op een reis terug naar de babytijd, maar echt: ook middelbare scholieren varen goed op een vast ritme. Zeker nu schoolweken bestaan uit fysiek én online onderwijs. Probeer met het hele gezin een normaal school-/werkweek ritme op te pakken, waarbij iedereen doordeweeks op de gebruikelijke tijd opstaat en met elkaar ontbijt. Het liefst kleedt elk gezinslid zich ook gewoon aan, maar vooruit: pubers uit hun comfortabele huispakken krijgen hoeft geen puntje van oorlogsvoering te zijn. Na het ontbijt start iedereen met zijn/haar eigen programma van de dag, met tussendoor ruimte ingepland voor voldoende pauzes en lichaamsbeweging.
Stimuleer afspraken met vrienden
Contact met leeftijdsgenoten is voor middelbare scholieren erg belangrijk. Dat is door de lockdown voor een heel groot deel weggevallen en kan vanuit huis niet genoeg gestimuleerd worden. Of het nu neerkomt op digitaal of buitenshuis afspreken: laat je kind in contact blijven met vrienden en vriendinnen. Samen sporten, online huiswerk maken of gamen? Yes, yes en nog eens yes.
Tijd voor iets leuks
Zorg dat jullie thuis met elkaar ook genoeg gezellige momenten hebben samen. Houd bijvoorbeeld wekelijks een ‘food-travel’ avond. Hierbij staat één vakantieland centraal, en staat al het eten, drinken, de muziek plus een film of serie allemaal in het teken van het betreffende land. Of organiseer een bioscoopavond met de nieuwste filmrelease en heel veel snacks! Verdiep je ook alvast samen in uitjes die straks weer mogen: laat je kind research doen naar leuke vakantiebestemmingen, restaurants of activiteiten. Wie weet zit er wel een leuk hotel of huisje tussen voor nu een weekendje weg? Lekker eruit met elkaar in een andere omgeving geeft een hoop plezier en kan als frisse herstart werken!
Nederlands 
Nederlands (België) 
English (UK) 
Polski 
Español 
Português do Brasil 
Deutsch 
Français 
Italiano